4.11. Bảng màu

Một bảng màu (pallette) là một tập hợp các màu riêng biệt. Trong GIMP, các bảng màu sử dụng chủ yếu cho hai mục đích:

Thực ra không có chức năng nào trong số kể trên nằm trong xu hướng sử dụng chính của GIMP: ta có thể làm những thứ phức tạp trong GIMP mà không cần dùng đến bảng màu. Tuy vậy, chúng là thứ mà người dùng cao cấp cần hiểu, và thậm chí cả người dùng ít kinh nghiệm có thể cần phải nghĩ về chúng trong một số trường hợp, ví dụ như khi làm việc với các tập tin GIF.

Hộp thoại Palettes

Khi bạn cài đặt GIMP, nó được đi kèm với vài tá bảng màu đã được định nghĩa trước, và bạn cũng có thể tạo ra những bảng màu mới. Một số bảng màu được định nghĩa trước khá hữu ích, ví dụ như bảng màu "Web", bao gồm bộ màu được coi là "web safe" (an toàn về mặt web); một số bảng màu được chọn ít nhiều có vẻ "kỳ cục". Bạn có thể truy  nhập vào tất cả các bảng màu hiện có bằng Hộp thoại Palettes. Đây cũng là điểm bắt đầu nếu bạn muốn tạo một bảng màu mới.

Trình Biên tập Bản màu (Palette Editor)

Nhắp chuột đúp vào một bảng màu trong hộp thoại Palettes sẽ mở Palette Editor (Trình Biên tập Bảng màu), nó thể hiện các màu trong bảng màu mà bạn nhắp chuột vào. Bạn có thể sử dụng trình này để để sơn với bảng màu: nhắp chuột vào một màu sẽ thiết lập màu tiền cảnh cho GIMP, giống như thể hiện trên vùng màu của Hộp Công cụ. Mặt khác, giữ phím Ctrl khi nhắp chuột sẽ thiết lập màu hậu cảnh bằng màu bạn nhắp chuột vào.

Bạn cũng có thể, giống như tên của chương trình, sử dụng trình biên tập bảng màu để thay đổi các màu trong một bảng màu, nếu nó là một bảng màu do bạn tự tạo ra. Bạn không thể chỉnh sửa các bảng màu đi kèm với GIMP; tuy nhiên bạn có thể sao chép chúng ra và chỉnh sửa trên các bản sao.

Khi bạn tạo ra các bảng màu bằng cách sử dụng Palette Editor, chúng tự động được lưu lại khi bạn thoát khỏi GIMP, trong thư mục palettes thuộc thư mục GIMP cá nhân của bạn. Bất kỳ bảng màu nào trong thư mục này, hoặc trong thư mục palettes của hệ thống được tạo ra khi GIMP được cài đặt, sẽ tự động được nạp và hiển thị trong hộp thoại Palettes lần tiếp theo khi bạn khởi động GIMP. Bạn cũng có thể thêm các thư mục khác vào đường dẫn tìm kiếm bảng màu bằng cách sử dụng trang Palette Folders của hộp thoại Preferences.

Các bảng màu của GIMP được lưu bằng cách sử dụng một định dạng tập tin đặc biệt, trong các tập tin có đuôi mở rộng .gpl. Đây một định dạng rất đơn giản, và chúng là các tập tin ASCII, do vậy nếu bạn "tình cờ" có được các bảng màu từ nguồn khác, và muốn sử dụng chúng trong GIMP, có lẽ sẽ không quá khó để chuyển đổi chúng: chỉ cần xem một tập tin .gpl bất kỳ là bạn sẽ biết phải làm thế nào.

Bản đồ màu

Điều dễ gây nhầm lẫn là GIMP sử dụng hai kiểu bảng màu khác nhau. Kiểu dễ nhận thấy hơn là kiểu được hiển thị trong hộp thoại Palettes: các bảng màu tồn tại một cách độc lập với bất kỳ ảnh nào. Kiểu thứ hai, ảnh chỉ mục (indexed image), tạo ra các bản đồ màu (colormap) của các ảnh chỉ mục. Mỗi một ảnh chỉ mục có một bảng màu chỉ mục riêng của nó, định nghĩa bộ màu có trong ảnh: số lượng màu tối đa cho phép trong một bảng màu chỉ mục là 256. Các bảng màu này được gọi là "chỉ mục" bởi vì mỗi một màu liên hệ với một con số chỉ mục. (Thực ra, các màu trong những bảng màu thông thường cũng được đánh số, nhưng các con số ấy không có tầm quan trọng về mặt chức năng).

Hộp thoại Colormap

Bản đồ màu của một ảnh chỉ mục được thể hiện trong Hôp thoại Indexed Palette, là hộp thoại mà bạn không nên nhầm lẫn với hộp thoại Palettes. Hộp thoại Palettes hiển thị một danh sách tất cả các bảng màu có thể có; hộp thoại Indexed Palette lại hiển thị bản đồ màu của một ảnh hiện đang được kích hoạt, nếu nó là một ảnh chỉ mục -- nếu không phải, nó chẳng hiển thị gì cả.

Tuy nhiên bạn có thể tạo ra một bảng màu thông thường từ các màu trong một ảnh chỉ mục--thực ra là từ các màu trong bất kỳ ảnh nào. Để làm điều này, chọn "Import Palette" từ menu ngữ cảnh bằng cách nhắp chuột phải trong hộp thoại Palettes: lệnh này mở ra một hộp thoại cho bạn một vài tùy chọn, bao gồm cả tùy chọn nhập bảng màu từ một ảnh. (Bạn cũng có thể nhập bất kỳ gradient nào của GIMP thành một bảng màu). Khả năng này trở nên quan trọng nếu bạn muốn tạo ra một bộ các ảnh chỉ mục sử dụng cùng một bộ màu.

Khi bạn chuyển đổi một ảnh thành chế độ chỉ mục (indexed mode), phần lớn của quá trình chuyển đổi là việc tạo ra bảng màu chỉ mục cho ảnh đó. Việc này diễn ra như thế nào? Nói một cách vắn tắt, bạn có một vài phương pháp để chọn, một trong số đó là sử dụng một bảng màu được chỉ định từ hộp thoại Palette.

Như vậy, để tóm tắt lại những điều trình bày ở trên, các bảng màu thông thường có thể được chuyển đổi thành các bảng màu chỉ mục khi bạn chuyển đổi một ảnh sang chế độ chỉ mục; các bảng màu chỉ mục có thể được chuyển đổi trở lại thành các bảng màu thông thường bằng cách nhập chúng trong hộp thoại Palettes.